ARCHITECTUUR VAN DE TROOST

bouwenbegraafplaats

18 jan

Geschreven door David Dhooge

BOUW VAN TWEE PAVILJOENEN BINNEN MASTERPLAN VOOR EEN NIEUWE BEGRAAFPLAATS (DEINZE, BE)

Locatie Deinze, BE
Type Wedstrijd, laureaat
Programma masterplan parkbosbegraafplaats en bouw van twee paviljoenen
Opdrachtgever De Stad Deinze
Masterplanning‍ ‍aAD, Steven De Bruycker ism WONDERSTAD
Architectuur (WONDERSTAD
Landschap Atelier aAD
Datum 2025-
Status Omgevingsvergunning

PARKBOSBEGRAAFPLAATS

Een landschap voor afscheid en leven

Met het ontwerp voor de nieuwe begraafplaats in Bachte-Maria-Leerne, breken we radicaal met de traditie van de 'stenen akker'. In opdracht van Stad Deinze, en in nauwe samenwerking met landschapsarchitecten Atelier Arne Deruyter (AAD), realiseren we een plek waar natuurontwikkeling en rouwbeleving onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn.

De Ambitie: Rouw in de natuur

De stad Deinze formuleerde een heldere maar uitdagende ambitie: creëer geen klassieke begraafplaats, maar een 'groene long' die functioneert als een publiek park. De nieuwe site tussen de Schipdonkstraat en de Groenstraat brengt rouw en het dagelijks leven samen. Het wordt een plek waar je niet alleen komt om te rouwen, maar ook om te wandelen, te fietsen of simpelweg de stilte op te zoeken.

Het Ontwerp: Kamers in het groen

Atelier Arne Deruyter heeft een plan van aanleg ontwikkeld dat vertrekt vanuit het landschap. In plaats van een rigide raster, introduceren ze een organische structuur van 'groene kamers'. Deze zonering zorgt voor intimiteit en geborgenheid, essentieel voor een sereen afscheid. WONDERSTAD bracht het ontwerp voor twee paviljoenen aan.

Het project omvat drie sferen die naadloos in elkaar overvloeien:

De Parkbegraafplaats: Een zone met ruimte voor urnenvelden, een sterretjesweide en strooiweide, ingebed in een rijkelijke parkaanleg.
De Natuurbegraafplaats: Hier neemt de natuur de regie over. Graven worden ecologisch beheerd en gaan op termijn volledig op in het boslandschap.
De Klassieke Zone: Een groene interpretatie van de traditionele begraafplaats, waar graftekens ondergeschikt zijn aan de bomenlanen.

Door verschralingsbeheer en pesticidevrij onderhoud werken we actief aan een gezonde bodem en hoge biodiversiteit. Zo wordt de begraafplaats letterlijk een bron van nieuw leven.

Architectuur als Ankerpunt: De Twee Paviljoenen

Binnen dit landschappelijke kader ontwierp WONDERSTAD twee essentiële paviljoenen die zich als bescheiden maar karaktervolle objecten in het groen voegen. De gebouwen dringen zich niet op, maar faciliteren het ritueel en het beheer. Ze hebben elk een voorplein dat zich uitnodigend uitvouwt als omarmend gebaar in het landschap.

Het Afscheidspaviljoen (~100 m²): Dit centraal gelegen paviljoen fungeert als een beschutte ontmoetingsplek. Het is ontworpen als een open, serene ruimte waar nabestaanden samen kunnen komen voor een intiem afscheid of een moment van bezinning, beschermd tegen de elementen maar in direct contact met de natuur.
Het Dienstgebouw (~75 m²): Strategisch gepositioneerd bij de parking, huisvest dit volume de functionele noden van de begraafplaats, inclusief sanitair en ruimte voor het personeel. De architectuur tilt deze puur facilitaire functie op tot een esthetisch onderdeel van de entreezone.

Parkbosbegraafplaats Bachte wordt een Gesamtkunstwerk van architectuur en landschap. Het is een antwoord op de vraag hoe we in de 21ste eeuw omgaan met ruimte, natuur en eindigheid. Geen kille plek van steen, maar een troostend landschap dat meegroeit met de seizoenen.